Doktersh没s restauratiewerkzaamheden

Restauratiewerkzaamheden gang Doktersh没s Stiens, door Randolph Algera.

Op 9 en 10 september zijn de Open Monumentendagen (OMD) met als thema 鈥Levend erfgoed鈥. Immaterieel erfgoed 鈥 oftewel levend erfgoed 鈥 staat voor culturele gebruiken, tradities en ambachtelijke vaardigheden die mensen van huis uit hebben meegekregen, die zij zich eigen hebben gemaakt en die zij op hun beurt weer willen doorgeven. Deze ambachten, tradities en gebruiken zijn vaak onbewust al aanwezig in de monumenten.
Het Doktersh没s in Stiens uit 1838 is vooral bekend vanwege de prachtig beschilderde gang. Vroeger deed de huisschilder dat maar het werd steeds meer een gespecialiseerd ambacht. Begin 20ste eeuw werd deze wel 鈥榢lad- of grofschilder鈥檊enoemd als tegenhanger van de 鈥榢unst- of fijnschilder鈥. Nu is dat de restauratieschilder. Met vaardige hand schilderden de decoratieschilders van toen imitatiemarmer panelen in de gang in rood en geel. Een geschilderde vaas met bloemen heet de bezoeker welkom bij de hoofdingang.

Van buiten oogt dit Rijksmonument streng maar voornaam met een rijk versierde dakkapel met klassieke elementen. Het valt op in het historische centrum van Stiens. Het pand is een typisch en vroeg voorbeeld van het neoclassicisme in Friesland. Ruim vijftig jaar na de bouw, in 1894, werd het huis volgens de voorschriften van die tijd uitgebreid met een apotheek aan de achterzijde en binnen kreeg de gang een monumentale allure.

Behalve de wanden werd ook het plafond gedecoreerd met goud versierde ornamenten. en de vloer belegd met Engelse moza茂ektegels, een mooi voorbeeld uit het vroeg-industri毛le tijdperk. Een fraai gestileerde geschilderde plantrank in Art Nouveau stijl is later toegevoegd aan de gemarmerde lambrisering. Bij de restauratie van 2012-2014 zijn de schilderingen weer zichtbaar gemaakt en hersteld door restaurator en kleuronderzoeker Randolph Algera. Een deur tussen het voor- en achterhuis met een fraai ge毛tste ruit van de glasfabriek Bouvy Dord[rech]t聽sluit de gang af. Deskundigen noemen de gang uniek omdat nog maar weinig van dergelijke rijk gedecoreerde entr茅es uit die tijd over zijn.

Andere verrassingen zijn: diverse originele plafonds en twee reconstructies van teruggevonden historisch behang. De dorpsapotheek uit 1894 is weer in oude glorie hersteld en voorzien van negentiende-eeuwse opstandflessen, pillendoosjes en andere benodigdheden. Een historische apotheek 鈥榓an huis鈥 in een Doktersh没s is waarschijnlijk uniek in Nederland.

Tijdens de rondleidingen zal ook aandacht besteed worden aan de maatregelen voor verduurzaming van het Doktersh没s. Tijdens de Nationale Duurzame Huizen Route in 2018 verkoos de deskundige jury het rijksmonument tot 鈥楧uurzaamste huis van Nederland鈥 in de categorie 鈥榃oning voor 1945鈥.

RONDLEIDINGEN DOKTERSH脹S:

Zaterdag 9 september om 13.00, 15.00 en 16.00 uur
Start in Pakh没s SOLO, Smelbr锚ge 9, 9051BH Stiens
Daar kun je ook terecht voor een kopje koffie of thee.

Zondag 10 september om 13.00, 14.00, 15.00 en 16.00 uur
Start in het Doktersh没s Smelbr锚ge 6, 9051BH Stiens
Toegang gratis.聽
Organisatie: Stichting Stinze-Stiens
Reserveren is noodzakelijk om teleurstelling te voorkomen
Opgave viade knop ‘Aanmelden’ hieronder
Indien er nog plaats is, op de dag zelf, op 9 september aanmelding in het Pakh没s SOLO, op 10 september in het Doktersh没s.聽

Vanwege de beperkte ruimte is het pand alleen toegankelijk via een rondleiding. Deze rondleiding duurt ca. 45 minuten.聽Helaas is het pand niet toegankelijk voor rollators. Binnen is voldoende zitgelegenheid. Toegang met een rolstoel in overleg (stinze.stiens@icloud.com).

Info en reserveren Monumentendaglezing ‘Van kladschilder tot restaurator’ op 9 september om 14.00 u., klik hier.

Stichting Monumentenzorg Leeuwarderadeel, stelt op zaterdagmiddag 9 sept. de toren van Stiens open voor het publiek. Het is mogelijk om de toren te beklimmen tot aan het uurwerk. Wil je alvast meer weten over de geschiedenis en de werking van het uurwerk, dan verwijzen we je graag naar hun website: www.stichtingmonumentenzorgleeuwarderadeel.nl

Data en tijden

  • 9 September 2023
    • 13:00 鈥 13:45 (10 plaatsen beschikbaar)
    • 15:00 鈥 15:45 (8 plaatsen beschikbaar)
    • 16:00 鈥 16:45 (6 plaatsen beschikbaar)
  • 10 September 2023
    • 13:00 鈥 13:45 (8 plaatsen beschikbaar)
    • 14:00 鈥 14:45 (10 plaatsen beschikbaar)
    • 15:00 鈥 15:45 (10 plaatsen beschikbaar)
    • 16:00 鈥 16:45 (10 plaatsen beschikbaar)
Aanmelden